Fondue en raclette: de beste restaurants in de skigebieden

Er zijn weinig dingen zo gezellig als met een groep vrienden of familie rond een borrelende kaasfondue zitten na een dag skiën in de Oostenrijkse Alpen. Of je nu kiest voor een klassieke fondue of een sizzling raclette waarbij de kaas langzaam smelt over aardappelen en groenten — het is de ultieme manier om een winterse skidag af te sluiten. In Vorarlberg en de andere Oostenrijkse skigebieden vind je tal van restaurants die deze Alpiene klassiekers op het menu hebben.

In dit artikel ontdek je alles over fondue en raclette in de Oostenrijkse skigebieden: van de beste restaurants en berghutten tot tips om de juiste kaas te kiezen. Of je nu in Tirol skiet of in Vorarlberg, overal wacht een smakelijke kaas-ervaring op je.

De traditie van fondue in de Alpen

Fondue heeft zijn wortels in de Zwitserse en Alpiene bergcultuur, waar boeren in de winter gebruik maakten van wat ze hadden: kaas, brood en wijn. Het gerecht verspreidde zich al snel over de hele Alpenregio, en ook in Oostenrijk is fondue uitgegroeid tot een vast onderdeel van de wintersportcultuur.

In de Oostenrijkse variant wordt meestal Vorarlberger Bergkäse gebruikt, een halfharde kaas met een rijke, nootachtige smaak die perfect smelt. In tegenstelling tot de Zwitserse variant met Gruyère en Emmentaler, heeft de Oostenrijkse kaasfondue een iets mildere maar volle smaak. De kaas wordt gesmolten met een scheutje droge witte wijn, een snufje knoflook en soms een vleugje kirsch.

Er zijn verschillende soorten fondue die je in de skigebieden tegenkomt:

• Kaasfondue (Käsefondue) — de absolute klassieker met gesmolten kaas en stukjes brood
• Vleesfondue (Fleischfondue) — stukjes vlees die je zelf gaart in hete bouillon of olie
• Fondue Chinoise — de lichtere variant met dunne plakjes vlees in bouillon
• Chocoladefondue — als dessert, met vers fruit en marshmallows

Een echte kaasfondue is een gedeelde ervaring. Je prikt een stukje brood aan je lange vork, dompelt het onder in de borrelende kaas en geniet samen. Volgens de traditie moet iemand die zijn brood in de pan verliest een rondje geven — in de skigebieden is dat vaak een rondje Schnaps.

Raclette: gesmolten kaas op zijn best

Raclette is het andere grote kaasgerecht van de Alpen en wint in de Oostenrijkse skigebieden steeds meer aan populariteit. Bij raclette wordt een halve kaas aan de snijkant verwarmd tot de bovenlaag smelt, waarna de gesmolten kaas over je bord wordt geschraapt. De naam komt van het Franse woord racler, wat schrapen betekent.

In de meeste restaurants wordt tegenwoordig een raclettegrill op tafel gezet, waarbij elke gast zijn eigen pannetje onder de grill schuift. Dat maakt het extra interactief en gezellig. Bij raclette worden traditioneel de volgende bijgerechten geserveerd:

1. Gekookte aardappelen — de basis, liefst vastkokend
2. Zilveruitjes en cornichons — de zure tegenhanger van de romige kaas
3. Gedroogd vlees (Bündnerfleisch of Speck) — voor de hartige noot
4. Gegrilde groenten — paprika, champignons, broccoli en courgette
5. Knoflookbrood — om de laatste restjes gesmolten kaas op te deppen

De kaas die voor raclette wordt gebruikt is specifiek een raclette-kaas: halfzacht, romig en met een hoog vetgehalte zodat hij mooi gelijkmatig smelt. In Vorarlberg wordt vaak de lokale Vorarlberger Bergkäse gebruikt, die een uitstekend alternatief is voor de traditionele Zwitserse raclette-kaas.

De beste fondue-restaurants in Vorarlberg

Vorarlberg is de westelijkste deelstaat van Oostenrijk en staat bekend om zijn uitstekende zuivelproducten. De Bergkäse uit deze regio is beroemd in heel Oostenrijk en vormt de basis voor de beste fondues die je in de skigebieden kunt vinden.

In het skigebied Lech-Zürs am Arlberg, een van de meest prestigieuze skigebieden van Oostenrijk, vind je diverse restaurants die fondue als specialiteit serveren. De combinatie van wereldklasse skiën en culinaire topkwaliteit maakt dit een perfecte bestemming voor foodies. Veel hotels bieden speciale fondue-avonden aan waarbij je onbeperkt kunt genieten van verschillende kaassoorten.

In Damüls-Mellau en het Bregenzerwald is de connectie met lokale kaasproductie nog directer. Hier kun je letterlijk de kaas proeven die op de almen boven het skigebied is gemaakt. De KäseStrasse Bregenzerwald is een route langs traditionele kaasmakerijen waar je kunt proeven en kopen. Sommige restaurants serveren fondue met kaas die slechts een paar kilometer verderop is geproduceerd.

Tips voor het vinden van de beste fondue-ervaring:

• Reserveer altijd vooraf — fondue-restaurants in skigebieden zitten snel vol, vooral in het hoogseizoen
• Kies voor restaurants die lokale kaas gebruiken in plaats van industriële smeltkaas
• Vraag of het restaurant een kaasfondue voor twee aanbiedt als je met z'n tweeën bent — sommige restaurants hanteren een minimum van vier personen
• De beste fondue-ervaring krijg je 's avonds, wanneer je rustig kunt genieten zonder haast

Fondue en raclette in andere skigebieden

Hoewel Vorarlberg het kaas-epicentrum van Oostenrijk is, vind je ook in de andere skigebieden uitstekende fondue- en raclette-restaurants. In het Zillertal combineren veel berghutten de traditionele Tiroler keuken met fondue-avonden, vaak in combinatie met live muziek en een gezellige après-ski sfeer.

In Saalbach-Hinterglemm zijn meerdere restaurants die zich specifiek op fondue en raclette hebben gericht. De Alte Schmiede en soortgelijke traditionele etablissementen bieden een authentieke Alpiene sfeer met houten interieurs, kaarslicht en dampende fondues. Hier is de fondue geen bijzaak maar het hoofdevenement van de avond.

Het skigebied rond Kitzbühel biedt een meer luxueuze fondue-ervaring. Hier vind je restaurants die de klassieke kaasfondue verheffen tot een fine dining ervaring, met speciale kaascombinaties, truffel en champagne erbij. De prijzen liggen hier hoger, maar de kwaliteit is uitzonderlijk.

In Zell am See-Kaprun en omgeving zijn er diverse hotelrestaurants en berghutten die wekelijks een fondue- of raclette-avond organiseren. Dit is een uitstekende optie als je niet elke avond wilt uitgaan maar toch een keer iets speciaals wilt.

Tips voor de perfecte fondue-avond

Of je nu in een restaurant zit of zelf fondue maakt in je vakantieappartement — er zijn een paar gouden regels voor de perfecte fondue-ervaring:

• Laat de kaas op kamertemperatuur komen voordat je begint met smelten — koude kaas smelt ongelijkmatig en wordt sneller klonterig
• Gebruik altijd droge witte wijn in je kaasfondue, geen zoete — de zuurgraad helpt de kaas mooi glad te houden
• Roer in een achtpatroon door de kaas, niet rond — dit voorkomt klonteren
• Snijd brood in stukken met minstens één korstrand — dat houdt het brood stevig aan de vork
• Drink er een droge witte wijn of warme thee bij — koud water is geen goed idee, want dat laat de kaas stollen in je maag
• Eindig met een Schnaps om de maag te helpen verteren — in Vorarlberg is een Subirer (appelbrandewijn) de klassieke keuze

Als je fondue maakt in je vakantieappartement, kun je in vrijwel elk Oostenrijks dorp een fondueset huren bij de lokale supermarkt of bij je accommodatie. De benodigde kaas koop je het best bij een Sennerei (kaasmakerij) — veel dorpen in Vorarlberg en Tirol hebben er minstens een.

Kaas kopen als souvenir

Wil je de smaak van je wintersportvakantie mee naar huis nemen? Oostenrijkse bergkazen zijn het perfecte eetbare souvenir. Ze zijn goed houdbaar en overleven de autorit naar huis zonder problemen — zeker in de winter.

De beste kazen om mee te nemen:

• Vorarlberger Bergkäse — de koning onder de Oostenrijkse kazen, gerijpt op de almen
• Tiroler Almkäse — een iets mildere variant, perfect voor fondue thuis
• Tiroler Graukäse — een magere, pittige kaas die je niet in Nederland vindt
• Rässkäse — een sterke, aromatische kaas uit het Bregenzerwald

Op de KäseStrasse Bregenzerwald kun je verschillende kaasmakerijen bezoeken en proeven voordat je koopt. Veel winkels verzenden ook per post als je niet alles in je koffer wilt proppen. En thuis gekomen kun je met je aangekochte Bergkäse direct aan de slag om je eigen fondue te maken — dan heb je meteen weer een stukje Oostenrijk op tafel.

Of je nu kiest voor een bruisende kaasfondue, een sizzling raclette of allebei: een avond rond gesmolten kaas is een onmisbaar onderdeel van je wintersportvakantie in Oostenrijk. Reserveer op tijd, kies lokaal en geniet met volle teugen.